सांस्कृतिक Archive

asmitecha manbindu -shriramjanmbhumi -pro hardas

भारतीय अस्मितेचा मानबिंदू-श्रीरामजन्मभूमी अयोध्या! भारतीय इतिहासातील प्राचीन मोक्षदायिनी सप्तपूरी मधील एक ऐतिहासिक नगरी. मर्यादापुरुषोत्तम श्रीरामाची जन्मभूमी, भगवान बुद्ध यांची तपोभूमी, जैन मतानुसार पांच तीर्थंकरांची जन्मभूमी, गुरू नानकदेव, गुरू तेगबहादूर आणि गुरू गोविंदसिंगजी महाराज यांची कर्मभूमी म्हणून विख्यात असलेली शरयू...

shriram janmbhumi tathya

श्री राम जन्मभूमी संदर्भातील काही तथ्ये जय श्री राम १. विवादाचे मुद्दे  अयोध्येचा वाद हा, सर्वसामान्य मंदिर – मशिद असा वाद नाही. भगवान रामाची जन्मभूमी मिळविण्यासाठीचा हा लढा आहे. हे जन्मस्थान (जमीन) स्वयं देवता आहे आणि अशा देवतेचे विभाजन...

krushnam vande jagadgurum

कृष्णं वन्दे जगद्गुरुम्…! — *वसुदेव सुतं देवं कंस चाणूरमर्दनम्।* *देवकी परमानन्दं कृष्णं वन्दे जगद्गुरुम्।।* कृष्ण – आकर्षयति स : कृष्ण : ज्याच्या नावातच आकर्षण आहे असा आणि आकर्षण ही सामान्य नाही तर दिव्य आणि अनंत ! पूर्ण , परात्पर...

समग्र क्रांति के अग्रदूत , योगेश्वर श्रीकृष्ण — नरेन्द्र सहगल

धर्मियों, आतंकवादियों, समाजघातकों, देशद्रोहियों और भ्रष्टाचारियों को समाप्त करने के उद्देश्य से धराधाम पर अवतरित हुए योगेश्वर श्रीकृष्ण जन्म से लेकर अंत तक अपने निर्धारित उद्देश्य के लिए सक्रिय रहे। वे एक आदर्श क्रांतिकारी थे। कृष्ण के जीवन की समस्त लीलाएं/क्रियाकलाप प्रत्येक...

गुरुपौर्णिमा – दत्तात्रय केळकर

आपल्या संस्कृतीमध्ये गुरु पौर्णिमेचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे. आषाढपौर्णिमेला आपण आपल्या गुरुंचे मनोभावे पूजन करतो आणि आपली गुरुदक्षिणा अर्पण करीत असतो.आषाढपौर्णिमेला व्यासपौर्णिमासुध्दा म्हणतात. महर्षि व्यासांनी प्रचंड ज्ञानोपासना केली, वेदांचे सुसूत्रीकरण केले, पुराणांची रचना केली. जीवनाची रचना आणि उद्देश काय असले...

आदि शंकराचार्य, मठाम्नाय महानुशासन आणि कुंभ परंपरा – 2

दशनामी मठाम्नाय महानुशासन  मठाम्नाय म्हणजे काय ? मठ+आम्नाय. श्रीमत जगद्गुरू आद्य शंकराचार्य विरचित या ग्रंथात स्वामीजींनी स्वतः स्थापन केलेल्या मठ आणि त्यानुषंगाने  स्थापित आखाडे यांच्या  व्यवस्था संबंधित विधान आणि सिद्धांत यांचे वर्णन केले आहे. आम्नाय म्हणजे पवित्र परंपरा , वेदों अध्ययन, अभ्यास संन्यासी संघात दीक्षाविधी झाल्यांनतर संन्यासी म्हणून जे...

आदि शंकराचार्य, मठाम्नाय महानुशासन आणि कुंभ परंपरा – 1

आगामी २०१९ वर्षात १४ जानेवारी ते ४ मार्चपर्यंत प्रयागराज येथे विराट कुंभ महोत्सव साजरा होत आहे. त्यानिमित्त आदि शंकराचार्य यांचे जीवन त्यांनी प्रारंभ केलेली चतुर्वेदिक मठ आणि दशनामी सन्यास परंपरा आणि कुंभ परंपरा याविषयी विशेष लेख  आद्य शंकराचार्य केवळ...